Rapportu kaaraange mën na nekk lu jaar yoon ci wàllu xarala ba noppi bàyyi ekipu njiit yi ñu xamul lu ñu wara def. Coppite bi dafay faral di feeñ ci diggante firnde yi ak dogal bi: lan lay tekki ci liggéey bi, te lan moo wara soppiku ndax loolu?

Tambalil ci liggéey bi am solo

Xalaatal benn aplikaasioŋ buy jàppale komàndu kiliyaan yi. Benn ñakk kattan ci aplikaasioŋ boobu amna màndarga xarala, waaye soloom mingi aju itam ci li liggéeyukaay bi diko jëfandikoo, ci xibaar yi mu yor ak yeneen pexe yu jàppandi ci jamonoy dakkal.

Kon waxtaan bu am njariñ dafay tàmbali ci liggéey bi. Ban njébbal kiliyaan, anam liggéey wala diggante bu wóolu moo aju ci sistem bii? Loolu dafay wane anam wi ñu wara tekkee notu severite technique.

Tàqale gis-gis ak njariñam

Gis-gis dafay fësal anam wuñu seetlu. Konsekans mooy li anam woowu mëna nangu ci yenn mbir. Soo jaxase ñaari mbir yooyu, rapoor bi dafay jafe weddi, te jël dogal bi jafe na.

Laajteel seen xalaat. Ban yoon la noon bi di soxla? Yan yeneen xalaat lañu soxla? Ban firnde lañu dajale, ak ban wàll ci senaario bi des te kenn xamul? Dañuy wane bu baax njariñ li.

Leeralal bu baax dogal bi ci topp

Waxtaan ci njiit dafay gëna am njariñ sudee bépp mbir bu am solo dafa boole ci benn dogal. Xalaat boobu mën nekk xaalis ngir jubbanti, soppi anam wi ñuy doxalee, nangu ñu fësal ko ci anam wu gàtt wala amal lànket ci ñàkka wóor gu am solo.

Li ngay digal dafa wara am dependency ak boroom. Ekipu teknik bi mën na def njuumte gi ci jamono ji boroom liggéey bi di xool ndax dagg liggéey bi mën nañu ko nangu am déet. Ñari wareef yooyu dañu wara feeñ.

Mandargal naka la yokkute bi di nuru

Tëj ab jëf ci ab toppukaay ab xew xewu administrasoŋ la. Assurance mingi soxla firnde ni exposition bi soppeeku na. Su jogee ci jafe-jafe bi, loolu mën na tekki ab test bu bees, ab setu ndigal buñ xoolaat, ab jéego ngir defaraat wala ab coppite buñu seetlu ci ni ñuy jëfandikoo ab àrtu.

Nanga xool li nga wara saytu balaa ngay tàmbali liggéey bi. Luko moy, mbootaay bi mën na def coono bu bari te ba leegi du mëna joxe leeral ci ni posisioŋ bi yokkee.

Agenda pratique ngir revue bi ci topp

Bépp mbir bu gëna am solo, defal juróomi laaj ci kaw taabal ji: ban liggéey moo nekk ci jafe-jafe; ban firnde la buy jàppale jafe-jafe bi; ban dogal lañuy laaj; ki moom jëf ji; ak liy wane yokkute.

Lii mooy lëkkaloo bi kabine bi bëgga amal ci diggante jàngat bu ñaaw ak xalaat yu am solo. Xorom xarala lu am solo la. Valeur bi dafay gëna yokk sudee ñi yor liggéey bi mën nañu ko jëfandikoo.

Rapport bu am njariñ dafay may kilifa yi ñu jël dogal ngir moom seen bopp, ba noppi ekipu teknik bi jël dogal ngir saytu ko.

Yeneen jàng

NIST Cybersecurity Framework

Melokaan bu bawoo ci kabine bi
The Cybersecurity Cabinet